|
.: İLÇEMİZİN TARİHÇESİ :. |
|
|
|
İlçenin tarihi; İlin genel tarihine uygun bir karakter taşımakla
birlikte coğrafi olarak dağlık bir alanda yer alması ve ulaşım
zorlukları nedeniyle bazı farklılıklar gösterir.
Bazı kaynaklara göre M.Ö.VI.Yüzyılın ilk yarısında yaşayan Selevkos
Kralı Arsemes, Fırat üzerinde aşağı ARSEMİA adlı bir kent
kurmuştur. Bu kent Gerger Kalesi olarak halen bulunmaktadır. Aşağı
ARSEMİA KOMMAGENE krallı, zamanında kışlık kent olarak kullanılırdı.
Bu bölge daha sonra Doğu ROMA (Bizans) İmparatorluğunun eline
geçmiştir. Bu tarihlerde, halkın geneli Hristiyanlık dininin
Gregoryan Mezhebine bağlı olup, Hicri 135 yılında Abbesi
halifelerinden Ebu Cafer-el Mansur’un Adıyaman, Kahta ve Samsatla
birlikte burayı da fethettiğini görmekteyiz. Bölge bu tarihten sonra
İslamlaşmaya başlamıştır. Daha sonra Gerger ve çevresi Abbasilerin
zayıflamasıyla HAMDANİLER’in sonra tekrar Bizansın eline geçmiştir.
Selçuklular zamanında Gümüştekin 1066 yılında Hısn-ı Mansur’u ele
geçirmiş fakat iç karışıklıklardan dolayı geri çekilmiştir.
Selçukluların bölgedeki hakimiyeti 1071 yılında Büyük Selçuklu
İmparatoru ALPARSLAN’ın Bizans İmparatoru Romanos Diognes (Romen
Diyojen)’i Malazgirt’te uğrattığı büyük yenilgiden sonra
kesinleşmiştir.
Bölge, Selçukların yıkılmasından sonra Artukoğullarının eline,
onlardan sonra da I. Haçlı Seferi münasebetiyle Haçlıların eline
geçmiştir. Zengiler, Artuklular,Frank Kontluğu,Eyyubiler ve daha
sonra da Anadolu Selçukluların eline geçmiştir. Baba İshak isyanı
nedeniyle Türkiye Selçuklularının zor duruma düşmesini fırsat bilen
Moğolların saldırıya geçmesiyle bu bölge de Moğol istilasına maruz
kalıp Moğolların eline geçer.
Bu bölgenin daha sonra Memlukluların onlardan sonra da Timurluların
eline geçtiğini görmekteyiz. Timurluların çekilmesinden sonra
yörenin DULKADİROĞLULARI’nın eline geçtiğini ve uzun süre onların
elinde olduğunu görüyoruz. 1515 Turnadağ savaşıyla yöre Osmanlıların
eline geçmiştir.
Adıyaman İli ve İlçelerinin sonraki tarihi süreç içerisinde durumu
şöyledir; Adıyaman, 1849 yılında sancak haline getirilen
Diyarbakır’a bağlanmıştır. 1859 yılında Malatya Sancak olunca
Gerger, Malatya’ya bağlanmıştır.
Cumhuriyet dönemine Malatya-Pütürge İlçesine bağlı köy olarak giren
Gerger 1 Aralık 1954 yılında İl olan Adıyaman’a bağlanmıştır. İlçe
merkezi 1954-1957 yılları arasında halen köy tüzel kişiliğine sahip
Güngörmüş köyünde bulunuyorken. 25.06.1957 tarih ve 9642 sayılı
Resmi Gazetede yayınlanarak 7022 Sayılı Kanunun uygulamasıyla 10
Şubat 1958 yılında İlçe merkezi Budaklı köyü ALDUŞ mezrasına
(şimdiki Gerger İlçesi) nakil edilmiştir.
|